karambol

karambol halk arasında altta kalanın canı çıksın ya da dalma olarak da bilinen, genellikle ilk ve orta dereceli okullarda oynanan eğlenceli ve çoğunlukla zararsız bir oyundur. karambolün uzanış şekli açısından yatay ve dikey olmak üzere iki çeşidi vardır.

dikey karambol:
İyi bir dikey karambol leyley ile başlar. eğer leyley yapmazsanız kurbanı elinizden kaçırabilirsiniz. leyley kurbana etkili, alan daraltıcı ve -ilk etapta psikolojik- bir acı vererek yaklaşmanın en iyi yoludur.

kollar yandakinin omuzlarına konarak yarı çember halinde 'oo cim bom bom' ya da 'sarının yanına kırmızı koyduk' melodisi leyley şeklinde söylenerek ve sırıtılarak yaklaşılan kurban kolayca ele geçirilir ve öğretmen masasına yatırılır. kaçmaması için kollarından ve bacaklarından tutulur. üzerine rahatça atlayabilmek için birkaç kişi baştan kurbanın üzerine yatar. böylece kurban tamamen etkisiz hale getirilmiş olur. bunun ardından uygulayıcılar 'karambool', 'ceronimoo', 'kamikaze' v.b. şekillerde bağırarak çeşitli mesafelerden ve yüksekliklerden masanın üzerinde oluşan öbeğin üzerine atlarlar. bu noktada kişinin kendini iyi kontrol etmesi ve fazla hızlı uçarak öbeği ıskalamamaya dikkat etmesi gerekir. ideal bir atlayış ileri doğru son sürat değil mümkün olduğunca yukarıya doğru yükselerek ve yer çekiminden faydalanıp öbeğin tam üzerine düşmek suretiyle gerçekleştirilir.

öbek yükseldikçe sadece kurban -en alttaki- değil onun üzerindeki kişiler de bağırmaya başlar ve fakat esas olan kurbanın çığlıklarıdır. zira üstüne en fazla ağırlık binen ve altında sert bir zemin olan odur. yaygın inanışın aksine karambol kurban çığlık attığında değil çığlık atmayı kestiğinde bitirilmelidir. kurbanın çığlık atabiliyor olması halen nefes alabildiği anlamına gelir. eğer kendisinden ses gelmiyorsa ya da hareketsiz kalmış ise bu birşeylerin yolunda gitmediğine dalalet eder.
(not: karambole keyif katmak amacıyla kurban ilk aşamada etkisiz hale getirildikten sonra ayakkabıları çıkarılıp saklanabilir.)

karambolde dikkat edilmesi gereken en önemli nokta sahte kurban taktiğidir. bu taktikte önce gerçek kurban belirlenir -a kişisi-. Sonra a kişisine gidilerek b kişisine karambol yapılacağı söylenir. kurban olmayacağından emin olan a kişisi hemen leyleye dahil olarak kurban olacağını düşündüğü kişiye doğru grupla beraber ilerlemeye başlar. sahte kurbanın gülümseyen gözlerinden neler döndüğünü anladığı anda ise artık herşey için çok geçtir. bir anda kendi içine kapanan leyley çemberi, kollarını güvenle yanındakilerin omuzlarına attığından kaçıp kurtulması neredeyse imkansız olan gerçek kurbanı kısa sürede etkisiz hale getirir ve karambol başlar.

karambole en çok orta irilikte öğrenciler kurban giderler. zira çok iri yarı birini zaptetmek zor olacaktır. çok ufak tefek biri ise karambolün istenmeyen bir şekilde sonuçlanmasına sebebiyet verebilir. bu nedenle kurban seçiminde dayanıklılık/ kontrol edilebilirlik eğrisinde bir optimuma ulaşılmaya çalışılır. ancak sürekli küçük olduğundan şikayet ederek karambolden muaf kalmaya çalışanlara hayatın acı gerçeklerini biraz olsun tattırmak için ufaklar, karambolün zorluk derecesini arttırmak amacıyla da büyükler zaman zaman karambole kurban edilebilir ve hatta edilmelidir. bu durumlarda karambolü kurbanın yaşamsal ve/veya kassal fonksiyonlarına göre özel bir şekilde planlamak gerekir. bu tip farklı kurban seçimleri sürekli aynı kişilerin karambol altında kalmasını engellemekle kalmaz kurban spekturumunu da mümkün olduğu kadar geniş tutar.

yatay karambol:
bu karambol dikey karambol'ün duvarda oynanan halidir diyebiliriz. fazla ön hazırlık gerektirmediğinden ve istendiğinde kolayca bozulabileceğinden kısa zamanda uygulamak açısından daha tercih edilebilir bir karamboldür. leyleyli ya da leyleysiz uygulanabilir. sürpriz bir yatay karambol gibisi yoktur. bunun için sınıfın -tercihen arka tarafında- iki duvarın birleştiği köşesine yakın durmakta olan bir kişi seçilir ve bir anda koşmaya ve bağırmaya başlanarak kişi duvara sıkıştırılır. normal bir erkek lise öğrencisinin karambol veya dalma kelimeleri için reaksiyon zamanı yaklaşık 10 milisaniye olduğundan bir anda herkes karambolün olduğu köşeye hücum eder. dikey karambole benzer bir şekilde amaç iyice hızlanarak son sürat karambole toslamak ve içerdekileri maksimum derecede ezmektir.

bu karambol çeşidinde kurbanın üzerine sürekli bir ağırlık binmediğinden süre açısından bir sınırlama yoktur. olayı güzelleştirmek ve zenginleştirmek açısından çevrede bulunan ve durumun vehametinin farkına varamamış kızlar sanki karambol kontrolden çıkmışcasına öbeğin içine katılabilir. bu durumda kızlara en yakın olan kişilerin sürekli olarak 'vallahi sıkıştım, arkadan itiyorlar' gibi cümlelerle kızları telkin etmesi iyi olacaktır.

karambol sırasında düzensizlikten kaynaklanan sebeplerle esas kurban karambolün içinden pırtlayıp kaçabilir. bu sebeple karambolü mümkün olduğu kadar iki duvarın birleştiği çizgiden dışarı doğru yayılan bir küre olarak genişletmek doğru olacaktır. olası bir pırtlama durumunda kurbandan bir sonraki kişi yeni kurban kabul edilerek oyuna devam edilir.